Toplumu gaza getirenler!

A Milli Takımı’nın ilk iki maçını kaybedip, 2026 FIFA Dünya Kupası macerasına erkenden havlu atması kamuoyunda tam bir ŞOK etkisi yarattı. Yaşanan bu olumsuzluğun nedenlerinden biri, belki de en önemlisi şampiyona başlamadan önce yapılan yorumlardı. Futbol adamlarının romantik öngörüleri, kamuoyunda beklentileri en üst seviyeye çıkarttı. Gelin bakalım, turnuva başlamadan önce kimler nasıl öngörülerde bulunmuş…

 

Romantik tahminler…

 

Ülkenin en deneyimli teknik direktörlerinden Mustafa Denizli, “Muhtemelen ABD ile grupta final maçı oynarız ve çıkarız” demişti. İsmi Beşiktaş ile özdeşleşen Rıza Çalımbay, “Gruptan çıkacağımıza inanıyorum” görüşünde bulunmuştu. Denizli ve Çalımbay gibi İlhan Palut da umut doluydu. Şu sıralar Konyaspor teknik direktörü olan Palut, “Milli Takım’ın fotoğrafına bakıyorum, müthiş pozitif ve enerji dolu. Demem o ki, tartışmasız bu ekip gruptan çıkar” demişti. Beşiktaş’ın eski futbolcularından İbrahim Toraman “Grubun bence favorisiyiz. Lider çıkarsak önümüz açık” görüşünü ortaya atmıştı. Gurbetçi eski futbolculardan Bayram Bektaş, “Öncelikle grupta bizim seviyemizde rakibimiz olduğunu düşünmüyorum. Son16’ya kalırız” tahmininde bulunmuştu. G.Saraylı sıfatıyla tanınan Necati Ateş “Ofansif kadroyla gidiyoruz. Turnuvanın sürprizini Türkiye ile Norveç yapabilir” görüşünü ortaya atmıştı. Bir başka eski G.Saraylı futbolcu Ayhan Akman “Paraguay ve Avustralya engellerini geçeriz. Gruptan çıkarız” yorumunu getirmişti…Örnekleri çoğaltmak mümkün.

 

Kağıt üzerinde Türkiye, elbette Avustralya ve Paraguay karşısında favori olan taraftı. Ancak Millilerimizin ciddi sorunları da mevcuttu. Örneğin İtalyan teknik direktörümüz Montella’nın santrforsuz oynama arzusu, Türkiye’nin hücumdaki üretkenliğini aşağıya çekiyordu. Nitekim bu olumsuzluk Dünya Kupası’na giden play-off yolundaki maçlarda (Romanya ve Kosova) belki bize büyük bir üzüntü yaşatmadı ama Dünya Kupası’nda başımızın ağrıyacağının sinyallerini fazlasıyla verdi. İstanbul’da Romanya’yı tek golle geçerken fazlasıyla terlemiştik; Kosova deplasmanında da sadece tek golle sahadan galip ayrılmıştık. Bu iki maçtaki A Millilerin oyununun Dünya Kupası arenasında bize mutluluk yaşatmayacağını, ülkenin önde gelen futbol yorumcularının görüp, öngörülerini buna göre yapmaları gerekirdi. Ne var ki bu cesareti gösterecek bir futbol adamı çıkmadı.

 

Halkla İlişkiler amaçlı gazetecilik…

 

Eleştirel bir spor basınına sahip olmadığımız için, medyadaki yorumlar ya da öngörüler çoğunlukla olumlu içerikte oldu. Kabul etmek gerekiyor ki, medyamızda nitelikli eleştiri yapan ya da samimi şekilde sorunları dillendirenlerin sayısı yok denilecek kadar az. Durum böyle olunca, ülke sınırları içinde halkla ilişkiler amaçlı bir gazetecilik anlayışı ağır basıyor. Ne yazık ki bu anlayış, mevcut spor basınına o kadar egemen ki, eleştirel haber ya da yorum okumak pek mümkün olmuyor. Bu durum sadece Dünya Kupası ile sınırlı kalmış değil. Her spor organizasyonu için geçerli. Bu sürecin bir diğer olumsuz tarafı, az önce de belirttiğim üzere, yorum yapanların eleştirel olma cesaretini gösterememeleri. Çünkü kimse olumsuz yorum yaparak, “Kötü İnsan” olmak istemiyor. Bu durum sadece, birileri düğmeye bastığında yaşanıyor. Hatırlayın Stefan Kuntz dönemini; birilerinin kuklası olmadığı için Alman teknik direktöre karşı yapılan eleştiriler son maçlarda korkunç boyutlara ulaşmıştı. TRT ekranlarından birilerinin Kuntz’a yönelik olumsuz yorumları hala hafızamda tazeliğini koruyor…

 

Sonuç olarak ülke futbolunun (ya da sporunun) başarılı olması için, eleştirel bir medyaya sahip olması bir zorunluluk olarak ön plana çıkıyor. Yaşanan sorunları çekinmeden söyleyen ve tartışan gazetecilere fazlasıyla ihtiyaç var. Örneğin 1998 Dünya Kupası öncesi Fransız L’Equipe gazetesinin futbol yazarları, Aime Jacquet’nin Fransa’yı mutlu sona taşıyamayacağı öngörüsünde bulunmuşlardı. Ancak Fransız gazeteciler yanıldılar. Jacquet’nin Fransa’sı Zidane’lı, Barthez’li, Deschamps’lı kadrosuyla Dünya şampiyonu oldu. Bu yanılgı L’Equipe’e bir şey kaybettirmedi; çünkü onlar gazeteci refleksiyle davranmışlardı. Reaksiyon koyan tek isim, “Sizi hiçbir zaman affetmeyeceğim” diyen Jacquet oldu ve L’Equipe’tekilere röportaj vermedi. Ancak Fransız okur L’Equipe’e cezalandırmadı. Eğer biz de bir gün L’Equipe gibi bir gazeteye sahip olabilirsek, öfke patlamaları yerine daha rasyonel reaksiyonlar verebiliriz. Acaba o günleri görebilir miyiz?